Мемлекеттік реттеуге жатқызылатын өлшем тізбелерін бекіту туралы

Қазақстан Республикасы Энергетика министрінің м.а. 2019 жылғы 11 наурыздағы № 81 және Қазақстан Республикасы Индустрия және инфрақұрылымдық даму министрінің 2019 жылғы 18 наурыздағы № 143 бірлескен бұйрығы. Қазақстан Республикасының Әділет министрлігінде 2019 жылғы 28 наурызда № 18435 болып тіркелді.

      РҚАО-ның ескертпесі!
      Осы бірлескен бұйрық 11.04.2019 бастап қолданысқа енгізіледі

      "Өлшем бірлігін қамтамасыз ету туралы" 2000 жылғы 7 маусымдағы Қазақстан Республикасы Заңының 6-3-бабының 2) тармақшасына сәйкес БҰЙЫРАМЫЗ:

      1. Қоса беріліп отырған мемлекеттік реттеуге жатқызылатын өлшем тізбелері бекітілсін.

      2. Қазақстан Республикасы Энергетика министрлігінің Стратегиялық жоспарлау және талдау департаменті Қазақстан Республикасының заңнамасында белгіленген тәртіпте:

      1) осы бірлескен бұйрықты Қазақстан Республикасы Әділет министрлігінде мемлекеттік тіркеуді;

      2) осы бірлескен бұйрық мемлекеттік тіркелген күнінен бастап күнтізбелік он күн ішінде оны қазақ және орыс тілдерінде ресми жариялау және Қазақстан Республикасы нормативтік құқықтық актілерінің Эталондық бақылау банкіне енгізу үшін "Республикалық құқықтық ақпарат орталығы" шаруашылық жүргізу құқығындағы республикалық мемлекеттік кәсіпорнына жіберуді;

      3) осы бірлескен бұйрықты Қазақстан Республикасы Энергетика министрлігінің интернет-ресурсында орналастыруды;

      4) осы бірлескен бұйрықты Қазақстан Республикасы Әділет министрлігінде мемлекеттік тіркегеннен кейін он жұмыс күні ішінде Қазақстан Республикасы Энергетика министрлігінің Заң қызметі департаментіне осы тармақтың 1), 2) және 3) тармақшаларында көзделген іс-шаралардың орындалуы туралы мәліметтерді ұсынуды қамтамасыз етсін.

      3. Осы бірлескен бұйрықтың орындалуын бақылау жетекшілік ететін Қазақстан Республикасының энергетика вице-министріне жүктелсін.

      4. Осы бірлескен бұйрық 2019 жылғы 11 сәуірден бастап қолданысқа енгізіледі және ресми жариялауға жатады.

      Қазақстан Республикасының
Индустрия және инфрақұрылымдық даму министрі
Р. Скляр
      Қазақстан Республикасының
Энергетика министрінің
міндетін атқарушы
М. Досмұхамбетов

  Қазақстан Республикасының
Энергетика министрінің
бірлескен бұйрығымен
бекітілген
2019 жылғы 11 наурыздағы
№ 81 және
Қазақстан Республикасының
Индустрия және
инфрақұрылымдық
даму министрінің
2019 жылғы 18 наурыздағы
№ 143

Мемлекеттік реттеуге жатқызылатын өлшемдердің тізбесі

Объектісі мен қолдану саласы көрсетілген өлшем атауы

Метрологиялық талаптар

Ескертпе

Өлшемдер ауқымы

Шекті рұқсат етілген қателігі немесе дәлдік тобы

1

2

3

4

5

Метеорологиялық бақылау саласындағы өлшеулер

1.

Атмосфералық қысым өлшемі (жерге жақын қабат)

500-ден 1100 гПа дейін

± 0,33 гПа


2.

Атмосфералық қысым өлшемі (аэрологиялық бақылаулар 0-ден 30 км дейін)

0-ден 1100 гПа дейін

± 0,33 гПа


3.

Жел жылдамдығының өлшемі (жерге жақын қабат)

0-ден 75 м/с дейін

±3% кезінде
≤ 50 м/с
±6% кезінде
> 50 м/с


4.

Жел бағытының өлшемі

00 -тан 360 0 дейін

± 10,00 бұрыштық градустар


5.

Ауа температурасының өлшемі (жерге жақын қабат)

-70 - тен 70 0С дейін

± 0,5 0С


6.

Ауа температурасы өлшемі (аэрологиялық бақылаулар 0- ден 30 км дейін)

- 70-тен 70 0С дейін

± 1,6 0С


7.

Ауаның салыстырмалы ылғалдылық өлшемі (жерге жақын қабат)

0-ден 100% дейін

± 10,0 %


8.

Ауаның салыстырмалы ылғалдылық өлшемі (аэрологиялық бақылаулар)

0-ден 100% дейін

± 10,0 %


9.

Атмосфералық жауын-шашын өлшемі

0-ден 1500 мм дейін

± 0,2 мм


10.

Бұлттылық өлшемі (бұлттар биіктігінің төменгі шекарасы)

5-тен 2000 м дейін

± 10 м≤ 100 м
± 10% кезінде >100 м


11.

Көрінушілік өлшемі

50-ден 20 000 м дейін

± 10 %


12.

Қысқа толқынды күн радиациясы өлшемі (актинометриялық бақылау)

0-ден 4 кВт/м2 дейін

± 15 %


13.

Ұзын толқынды күн радиациясы өлшемі (актинометриялық бақылау)

4-тен 100 кВт/м2 дейін

± 15 %


14.

Қар жамылғысының биіктігі өлшемі

0-ден 10 м дейін

± 5 %


15.

Қар тығыздығы жамылғысының өлшемі (жанама әдіс):
қар массасының өлшемі;
қар биіктігін өлшемі.

50-ден 1500 г дейін
30-дан 600 мм дейін

± 5 г
± 10,0 мм


16.

Мұздану өлшемі (мұздағы мұздың шөгінділері)

0-ден 100 мм дейін

± 0,5 мм


17.

Тереңдіктердегі топырақтың температурасы өлшемі

- 35 - тан 85 0С дейін

± 1,0 0С


18.

Атмосферадағы озонның жалпы мөлшері

150-ден 600 бірлікке дейін

7%


Агрометеорологиялық бақылаулар саласындағы өлшеулер

19.

Топырақ температурасы өлшемі

- 70-тан 70 0С дейін

± 0,7 0С кезінде <30 0С
± 0,5 0 С кезінде > 30 0С


20.

Топырақ ылғалдылығының өлшемі

0-ден 100 % дейін

± 4 %


21.

Топырақтың қату және еру тереңдігінің өлшемі

0-ден 300 см дейін

±1 мм


22.

Топырақ үлгілері мен өсімдік массасының массасын өлшеу

0,1-ден 500 г дейін

± 0,02 г


23.

Астық ылғалдылығының және майлы дақылдардың өлшемі

3,0-ден 38,0 % дейін

± 2 %


Гидрологиялық бақылаулар саласындағы өлшеулер

24.

Өзеннің және каналдардың су ағыны жылдамдығының өлшемі

0,05-тен 10,0 м/с дейін

± 10%


25.

Су нысанындағы су деңгейінің өлшемі (теңізден басқасы)

0 -ден 30 м дейін

± 0,5 см


26.

Теңіз деңгейінің өлшемі

0-ден 400 см дейін

± 1 см


27.

Су нысанындағы су температурасының өлшемі

- 3-тан 35 0С дейін

± 0,1 0С


28.

Теңіз мұздығының қалыңдығының өлшемі

0-нан 150 см дейін

± 1 см


29.

Толқындар аралығының өлшемі

1-ден 100 с дейін

±1 с


30.

Теңіз суының тұздылығының өлшемі

0-ден 16 ‰ дейін

± 0,1 ‰



Қоршаған орта жағдайларына бақылау жүргізу

31.

Атмосфералық ауадағы аммиак концентрациясының салмағын анықтау

0,0-ден 1,0 мг/м3 дейін

± 1%


0,01-ден 2,5 мг/м3 дейін

± 25 %


0,03-тен 6,0 мг/м3 дейін

± 15 %


0,024-тен 10 мг/м3 дейін

± 22 %


32.

Атмосфералық ауадағы шаң концентрациясының салмағын анықтау

0,04-тен 10,0 мг/м3 дейін

± 5 %


0,04 -тен 100 мг/м3 дейін

± 25%


33.

Атмосфералық ауадағы азот диоксидінің концентрациясының салмағын анықтау

0,02-ден 4,3 мг/м3 дейін

± 25 %


34.

Атмосфералық ауадағы күкірт диоксидінің концентрациясының салмағын анықтау

0,05- тен 1,0 мг/м3 дейін

± 12 %


0,025-тен 5,0 мг/м3 дейін

± 25 %


35.

Атмосфералық ауадағы кадмий концентрациясының салмағын анықтау

0,002 -тен 0,24 мкг/м3 дейін

± 15 %


0,0005-тен 10 мкг/м3 дейін

± 25 %


36.

Атмосфералық ауадағы аэрозоль күкірт қышқылы және еритін сульфаттар концентрациясының салмағын анықтау

0,005-тен 3,00 мг/м3 дейін

± 25 %


37.

Атмосфералық ауадағы мыс концентрациясының салмағын анықтау

0,01-ден 1,5 мкг/м3 дейін

± 15 %


0,005-тен 100 мкг/м3 дейін

± 25 %


38.

Атмосфералық ауадағы мышьяк органикалық емес қосылыстардың концентрациясының салмағын анықтау

0,001-ден 0,006 мг/м3 дейін

± 25 %


39.

Атмосфералық ауадағы азот оксидінің концентрациясының салмағын анықтау

0,016-дан 2,5 мг/м3 дейін

± 25%


40.

Атмосфералық ауадағы көміртегі оксидінің концентрациясының салмағын анықтау

1,5-тен 50 мг/м3 дейін

± 22 %


41.

Атмосфералық ауадағы қорғасын концентрациясының салмағын анықтау

0,00024-тен 0,0024 мг/м3 дейін

± 25 %


0,06-дан 1,5 мкг/м3 дейін

± 15 %


0,005-тен 100 мкг/м3 дейін

± 25 %


42.

Атмосфералық ауадағы күкірт сутегі концентрациясының салмағын анықтау

0,002-ден 5 мг/м3 дейін

± 25 %


43.

Атмосфералық ауадағы фенол концентрациясының салмағын анықтау

0,0003 -тен 0,20 мг/м3 дейін

± 25 %


44.

Атмосфералық ауадағы формальдегид концентрациясының салмағын анықтау

0,0015-тен 0,50 мг/м3 дейін

± 25 %


45.

Атмосфералық ауадағы фторида сутегі концентрациясының салмағын анықтау

0,002-ден 0,17 мг/м3 дейін

± 23 %


46.

Атмосфералық ауадағы хлор концентрациясының салмағын анықтау

0,012-ден 0,30 мг/м3 дейін

± 25 %


47.

Атмосфералық ауадағы хлорид сутегі концентрациясының салмағын анықтау

0,1-ден 2,0 мг/м3 дейін

± 17 %


0,06-дан 3,13 мг/м3 дейін

± 22 %


48.

Атмосфералық ауадағы алты валентті хром концентрациясының салмағын анықтау

0,0004 –тен 0,0015 мг/м3 дейін

± 25 %


49.

Атмосфералық ауадағы бенз(а)пирен құрамын анықтау

0,0005-тен 10 мкг/м3 дейін

± 25 %


50.

Атмосфералық ауадағы бериллий құрамын анықтау

0,0002-ден 0,05 мкг/м3 дейін

± 22 %


51.

Атмосфералық ауадағы кобальт концентрациясын анықтау

0,01-ден 1,5 мкг/м3 дейін

± 15 %


52.

Атмосфералық ауадағы марганец концентрациясын анықтау

0,001-ден 0,005 мг/м3 дейін

± 25 %


53.

Гамма-сәуленің эквивалентті дозасы (гамма фон) қуатын анықтау

0,0001-ден 0,001 мкЗв/сағ дейін

± 20 %


54.

Атмосфералық ауадағы никель концентрациясын анықтау

0,01-ден 1,5 мкг/м3 дейін

± 15 %


55.

Атмосфералық ауадағы сынап буларының концентрациясын анықтау

0,16-дан 16,70 мкг/м3 дейін

± 20 %


56.

Атмосфералық ауадағы шекті көмірсутектерді және мұнай көмірсутектер массалық концентрациясын анықтау

0,5-тен 50 мг/м3 дейін

± 25 %


57.

Атмосфералық ауадағы фосфор ангидридін концентрациясын анықтау

0,0005-тен 0,015 мг/м3 дейін

± 25 %


58.

Атмосфералық ауадағы фосфор қышқылын концентрациясын анықтау

0,0005-тен 0,015 мг/м3 дейін

± 25 %


59.

Атмосфералық ауадағы жалпы хромның құрамын анықтау

0,01-ден 1,5 мкг/м3 дейін

± 15 %


60.

Атмосфералық ауадағы мырыш концентрациясын анықтау

0,00025-тен 0,005 мг/м3 дейін

± 25 %


61.

Атмосфералық ауадағы бензол концентрациясының салмағын анықтау

0,05-тен 2,5 мг/м3 дейін

± 22 %


62.

Атмосфералық ауадағы гидрохлориді концентрациясының салмағын анықтау

0,05-тен 2,5 мг/м3 дейін

± 20 %


63.

Атмосфералық ауадағы күкірт қышқылының концентрациясының салмағын анықтау

0,05-тен 0,5 мг/м3 дейін

± 24 %


64.

Атмосфералық ауадағы ксилол концентрациясының салмағын анықтау

0,1-тен 25 мг/м3 дейін

± 22 %


65.

Атмосфералық ауадағы метан концентрациясының салмағын анықтау

0,0-тен 100,0 мг/м3 дейін

± 1 %


25-тен 35000 мг/м3 дейін

± 21 %


66.

Атмосфералық ауадағы озон концентрациясының салмағын анықтау

0,015 –тен 0,05 мг/м3 дейін

± 20 %


0,0 –ден 0,40 мг/м3 дейін

± 1 %


0,0-ден 2,0 мг/м3 дейін

± 15 %


67.

Атмосфералық ауадағы толуол концентрациясының салмағын анықтау

0,3-тен 25 мг/м3 дейін

± 22 %


68.

Атмосфералық ауадағы көмірсутегі концентрациясының салмағын анықтау

30-дан 150 мг/м3 дейін

± 25 %


69.

Атмосфералық ауадағы фторлы сутегі концентрациясының салмағын анықтау

0,0025 –тен 0,25 мг/м3 дейін

± 25 %


70.

Атмосфералық ауадағы бензин концентрациясының салмағын анықтау

0,9 -дан 50 мг/м3 дейін

± 25 %


71.

Атмосфералық ауадағы бутилацетат концентрациясының салмағын анықтау

0,06 -дан 25,0 мг/м3 дейін

± 22 %


72.

Атмосфералық ауадағы күйе (көміртек) концентрациясының салмағын анықтау

0,03-тен 2,0 мг/м3 дейін

± 25 %


73.

Атмосфералық ауадағы көміртегі диоксиді концентрациясының салмағын анықтау

2340-тан 4500 мг/м3 дейін

± 22 %


3,0-ден 50 мг/м3 дейін

± 21 %


74.

Атмосфералық ауадағы ацетон концентрациясының салмағын анықтау

0,21-ден 100 мг/м3 дейін

± 22 %


75.

Атмосфералық ауадағы уайт-спирит концентрациясының салмағын анықтау

0,5 -тен 150,0 мг/м3 дейін

± 25 %


76.

Атмосфералық ауадағы азот қышқылы концентрациясының салмағын анықтау

0,09 -дан 1,0 мг/м3 дейін

± 25 %


77.

Атмосфералық ауадағы этан қышқылдар (сірке қышқылы) концентрациясының салмағын анықтау

0,036 -дан 2,5 мг/м3 дейін

± 25 %


78.

Атмосфералық ауадағы ластаушы заттардың концентрациясының салмағын анықтау, көмірсутектер сомасы

0,0 -ден 70 мг/м3 дейін

± 15 %


79.

Метанға жатпайтын көмірсутектердің атмосфералық ауадағы ластаушы заттардың концентрациясының салмағын анықтау

0,0 -ден 70 мг/м3 дейін

± 15 %


80.

Жылжымалы нысандар металдар топырақ сынамаларында, кадмий үлесін салмағын анықтау

0,05-тен 2,00 мкг/мл дейін

± 34 %


0,1-ден 4*103 мкг/мл дейін

± 28 %


81.

Жылжымалы нысандар металдар топырақ сынамаларында, марганец үлесін салмағын анықтау

0,1 -ден 3,0 мкг/мл дейін

± 18 %


82.

Жылжымалы нысандар металдар топырақ сынамаларында, мыс үлесін салмағын анықтау

0,2 -ден 5,0 мкг/мл дейін

±16%


2,5 -тен 4*103 мкг/мл дейін

± 28 %


83.

Мұнай өнімдері сынамаларында топырақтың және топырақ үлесін салмағын анықтау

0,005 -тен 0,025 мг/г дейін

± 34 %


84.

Жылжымалы нысандар металдар топырақ сынамаларында, никель үлесін салмағын анықтау

0,3-тен 5,0 мкг/мл дейін

± 23 %


85.

Жылжымалы нысандар металдар топырақ сынамаларында, қорғасын үлесін салмағын анықтау

1,0-ден 20,0 мкг/мл дейін

± 24 %


86.

Жылжымалы нысандар металдар топырақ сынамаларында, хром үлесін салмағын анықтау

0,5-тен 10,0 мкг/мл дейін

± 25 %


87.

Жылжымалы нысандар металдар топырақ сынамаларында, мырыш үлесін салмағын анықтау

0,05-тен 1,00 мкг/мл дейін

± 36 %


88.

Жылжымалы нысандар металдар топырақ сынамаларында, мышьяк үлесін салмағын анықтау

3 -тен 10 млн-1 дейін

± 52 %


10 -нан 72 млн-1 дейін

± 40 %


89.

Гамма фонының сәулелену қуатының деңгейін өлшеу

0,1-ден 10 мкЗв/сағ дейін

± 10 %


90.

Аммоний тұздықтар атмосфералық жауын сынамаларында концентрациясындағы аммоний иондардын салмағын анықтау

0,05-тен 5,0 мг/дм3 дейін

± 10 %


91.

Гидрокарбонат - иондар атмосфералық жауын сынамаларындағы концентрациясының салмағын анықтау

0-ден 50 мг/дм3 дейін

± 10 %


92.

Кадмий атмосфералық жауын сынамаларындағы концентрациясының салмағын анықтау

5,0-ден 12,5 мкг/дм3 дейін

± 10 %


93.

Калий атмосфералық жауын сынамаларындағы концентрациясының салмағын анықтау

0,2 -ден 40 мг/дм3 дейін

± 8,0 %


94.

Кальций иондарының атмосфералық жауын сынамаларындағы концентрациясының салмағын анықтау

0,5-тен 40 мг/дм3 дейін

± 8,0 %


95.

Сутегі атмосфералық жауын сынамаларындағы концентрациясының салмағын анықтау

5 -тен 1000 мкг/см3 дейін

±10%


96.

рН шамасын атмосфералық жауын сынамаларындағы салмағын анықтау

2-ден 10 мг/дм3 дейін

± 10 %


97.

Магний иондары атмосфералық жауын сынамаларындағы концентрациясының салмағын анықтау

0,1 - ден 5,0 мг/дм3 дейін

± 5 %


98.

Мыс атмосфералық жауын сынамаларындағы салмағын анықтау

5-тен 50 мкг/дм3 дейін

± 10 %


99.

Натрий иондары атмосфералық жауын сынамаларындағы салмағын анықтау

0, 5-тен 1,50 мг/дм3 дейін

± 8,0 %


100.

Нитрат-иондары атмосфералық жауын сынамаларындағы салмағын анықтау

0,05 -тен 1,50 мкг/дм3 дейін

± 10 %


101.

Қорғасын атмосфералық жауын сынамаларындағы салмағын анықтау

5-тен 100 мкг/дм3 дейін

± 10 %


102.

Сульфат-иондары атмосфералық жауын сынамаларындағы салмағын анықтау

0,5 -ден 30 мг/дм3 дейін

± 10 %


103.

Меншікті электр өткізгіштігінің атмосфералық жауын сынамаларындағы салмағын анықтау

2 -ден 500 мкСм/см дейін

± 20 %


104.

Хлорид иондары атмосфералық жауын сынамаларындағы салмағын анықтау

0,50 –ден 10 мг/дм3 дейін

±10%


105.

Кадмийдің сынамаларында топырақ пен түптік шөгінділердің, жауын сарқынды суларының салмағының үлесін өлшеу

0,10 –нан 400 млн-1 дейін

±1%


106.

Марганец сынамаларында топырақ пен түптік шөгінділердің, жауын, ағынды суларды салмағының үлесін өлшеу

20 -дан 4,10 млн-4 дейін

± 1 %


107.

Мыс сынамаларында топырақ пен түптік шөгінділердің, жауын сарқынды суларының салмағының үлесін өлшеу

2,5 -тен 4,10 млн-3 дейін

± 1 %


108.

Мышьяк сынамаларында топырақ пен түптік шөгінділердің, жауын-шашынның сарқынды суларының салмағының үлесін өлшеу

0,25-тен 4,10 млн-3 дейін

± 1 %


109.

Никель сынамаларында топырақ пен түптік шөгінділердің, жауын-шашынның сарқынды суларының салмағының үлесін өлшеу

2,5-тен 4,10 млн-3 дейін

± 1 %


110.

Қорғасын сынамаларында топырақ пен түптік шөгінділердің, жауын сарқынды суларының салмағының үлесін өлшеу

2,5 -тен 4,10 млн-3 дейін

± 1 %


111.

Хром сынамаларында топырақ пен түптік шөгінділердің, жауын сарқынды суларының салмағының үлесін өлшеу

1,0-ден 2,10 млн-3 дейін

± 1 %


112.

Мырыш сынамаларында топырақ пен түптік шөгінділердің, жауын сарқынды суларының салмағының үлесін өлшеу

0,0050 -ден 0,25 млн-4 дейін

38 %


0,25-тен жоғары 10,0 млн-4 дейін

20 %


113.

Сынап сынамаларында топырақ пен түптік шөгінділердің, жауын сарқынды суларының салмағының үлесін өлшеу

0,20 -дан 5,10 млн-3 дейін

± 1 %


114.

Нитраттардың судағы концентрациясының салмағын анықтау

0,01 -ден 0,080 мг/дм3 дейін

0,004+0,24*Х

Х-өлшенген шама

0,080 –ден жоғары 0,300 мг/дм3 дейін

0,006+0,24*Х

115.

Алюминий сынамаларында табиғи (жер беті) судың топтық концентрациясы анықтау

0,005 -тен 10 мг/дм3 дейін

± 30 %


116.

Аммиак және аммоний иондарының суларында массалық концентрациясы анықтау

0,05-тен 0,3 мг/дм3 дейін

± 0,018 %

Х-өлшенген шама

0,3–тен жоғары 2,0 мг/дм3 дейін

0,06+0,02*Х

2,0 –ден жоғары 4,0 мг/дм3 дейін

0,08+0,02*Х

117.

Бериллий сынамаларында табиғи (жер беті) судың концентрациясы анықтау

0,0001-ден 0,005 мг/дм3 дейін

± 50 %


118.

Суда бор концентрациясын анықтау

0,1-ден 1 мг/дм3 дейін

± 50 %


119.

Суда биохимиялық тұтыну оттегін анықтау

1-ден 11 мг/дм3 дейін

0,3+0,06*Х

Х-өлшенген шама

120.

Суда өлшенген заттар мен жалпы құрам қоспаларын анықтау

5-тен 50,0 мг/дм3 дейін

± 4 %


50,0 мг/дм3 жоғары

± 7 %


121.

Суда гидрокарбонаттарды анықтау

10,0-ден 500,0 мг/дм3 дейін

2,0+0,055*Х

Х-өлшенген шама

122.

Құрлық үстіндегі судағы көміртегі диоксиді концентрациясының салмағын анықтау

1 -ден 12,0 мг/дм3 дейін

± 0,8 %


12,0 –ден жоғары 30,0 мг/дм3 дейін

± 1,3 %


123.

Сутегі көрсеткіштерінің өлшемдері

1 -ден 12 pH өлшеу бірлік дейін

± 0,2 %


124.

Судағы жалпы темірдің концентрациясы салмағын анықтау

0,02-ден 0,050 мг/дм3 дейін

± 0,008 %

Х-өлшенген шама

0,050-ден жоғары 1,00 мг/дм3 дейін

0,003+0,12*Х

1,00-ден жоғары 4,00 мг/дм3 дейін

0,13+0,016*Х

125.

Суда темірді анықтау

100 мкг/дм3-ден
200 мкг/дм3 дейін

± 15 %


200 мкг/дм3 жоғары

± 25 %


126.

Су қаттылығын анықтау

0,060-дан 2,00 ммоль/дм3 дейін

0,037+0,040*Х

Х-өлшенген шама

2,00-ден жоғары 13,00 ммоль/дм3 дейін

0,05+0,073*Х

127.

Су түсін анықтау

50-тен 200 градус дейін

± 2 %

Х-өлшенген шама

200-тан жоғары 5000 градус дейін

3+0,03*Х

128.

Судың лайланғандығын анықтау

1,5 -тен 2,6 дейін

± 20 %


129.

Суда кобальтті анықтау

0,2-ден 50 мг/дм3 дейін

± 15 %


0,5-тен 100 мг/дм3 дейін

± 25 %


130.

Суда калийді анықтау

4 мг/дм3 және жоғары

± 30 %


131.

Судағы кальций концентрациясының салмағын анықтау

1,0 -тен 200,0 мг/дм3 дейін

0,2+0,063*Х

Х-өлшенген шама

132.

Карбонаттар мен гидрокарбонаттар суда анықтау

20 мг/дм3-тан 50,0 мг/дм3 дейін

± 15 %


50,0 мг/дм3 -тан және жоғары

± 23 %


133.

Құрлық үстіндегі судағы кремний концентрациясының салмағын анықтау

0,5 -тен 15,0 мг/дм3 дейін

0,08+0,085*Х

Х-өлшенген шама

134.

Суда ұшпа фенолдың концентрациясының салмағын анықтау

0,0005-тен 0,01 мг/дм3 дейін

± 60 %


0,001-ден жоғары 0,01 мг/дм3 дейін

± 50 %


0,01-ден жоғары 1,0 мг/дм3 дейін

± 35 %


1,0 -тен жоғары 25,0 мг/дм3 дейін

± 25 %


135.

Суда магнийді анықтау

20,0 мг/дм3 –тан аса

13 %


136.

Марганец судағы концентрациясының салмағын анықтау

0,01-ден 1,50 мг/дм3 дейін

± 25 %


0,0020 -дан 0,050 мг/дм3 дейін

24 %


0,050- тен жоғары 1,00 мг/дм3 дейін

17 %


137.

Судағы мыс және мырыш концентрациясының салмағын анықтау

0,0005-ден 0,005 мкг/дм3 дейін

± 50 %


0,005- тен жоғары 0,05 мкг/дм3 дейін

± 34 %


0,05- тен жоғары

± 20 %


0,005- тен 0,05 мкг/дм3 дейін

± 40 %


0,05- тен жоғары 0,5 мкг/дм3 дейін

± 28 %


0,5 мкг/дм3 жоғары

± 20 %


138.

Молибден сынамаларында табиғи (жер беті) судың концентрациясында салмағын анықтау

0,001-ден 0,4 мг/дм3 дейін

± 25 %


139.

Мышьяк сынамаларында табиғи (жер беті) судың концентрациясында салмағын анықтау

0,005-тен 0,1 мг/дм3 дейін

± 30 %


140.

Суда натрийді анықтау

200 мг/дм3 –ге дейін

± 25 %


141.

Натрий иондары және калий, жалпы концентрациясы иондары суларында концентрациясы жиынтық молярной анықтау

5 -тен 20000 мг/дм3 дейін

± 30 %


142.

Суда мұнай өнімдерінің концентрациясының салмағын анықтау

0,005 -тен 0,01 мг/дм3 дейін

± 65 %


0,01 -тен жоғары 0,5 мг/дм3 дейін

± 40 %


0,5 -тен жоғары 50,0 мг/дм3 дейін

± 25 %


143.

Суда никель концентрациясының салмағын анықтау

0,0001 –тен 0,001мг/дм3 дейін

± 40 %


0,001 –тен жоғары 0,01 мг/дм3 дейін

± 30 %


0,01 –тен жоғары 0,1 мг/дм3 дейін

± 24%


0,1 мг/дм3 тен жоғары

± 20%


144.

Суда химиялық тұтыну оттегін анықтау

4,0 -тан 80,0 мг/дм3 дейін

1,3+0,06*Х

Х-өлшенген шама

145.

Суда гексахлорбензол, дикофола, дигидрогептахлора, 4,4 - дихлордифенилтрихлорметилметан, 4,4-дихлордифенилдихлорэтилен, 4,4 – дихлордифенилдихлорэтан, трифлуралин концентрациясының салмағын анықтау

0,005-тен 0,150 мкг/дм3 дейін

± 50 %


0,02-ден 0,500 мкг/дм3 дейін

±40%


146.

Суда еріген оттегінің концентрациясының салмағын анықтау

1-ден 3,0 мг/дм3 дейін

0,10*Х

Х-өлшенген шама

3,0-ден жоғары 15,0 мг/дм3 дейін

0,032*Х

147.

Суда сынапты анықтау

0,01-ден 100 мг/дм3 дейін

± 50 %


148.

Суда қорғасынды анықтау

0,0001-ден 0,001мг/дм3 дейін

± 40 %


0,001-ден жоғары 0,01мг/дм3 дейін

± 30 %


0,01-ден жоғары 0,1мг/дм3 дейін

± 24 %


0,1 мг/дм3 -ден жоғары

± 20 %


149.

Суда күкіртсутек және сульфидтер концентрациясының салмағын анықтау

2 -ден 4000 мкг/дм3 дейін

± 20 %


150.

Суда аниондық синтетикалық беттік белсенді заттардың концентрациясының салмағын анықтау

0,025-тен 0,1 мг/дм3 дейін

± 40 %


0,1-ден жоғары 1,0 мг/дм3 дейін

±30%


1,0 -ден жоғары 2,0 мг/дм3 дейін

± 20 %


151.

Суда сульфат концентрациясының салмағын анықтау

30-ден 300 мг/дм3 дейін

4+0,074*Х

Х-өлшенген шама

152.

Ерітілген заттардың (құрғақ қалдық) жиынтық санын анықтау

20 мг/дм3-тан

± 10 %


153.

Суда меншікті электрөткізгіштігін анықтау

5-тен 10 000 мкСм/см дейін

± 10 %


154.

Суда фосфаттар және полифосфаттердің концентрациясының салмағын анықтау

0,01-ден 0,2 мг/дм3 дейін

0,002+0,092*Х

Х-өлшенген шама

155.

Суда фторидтердің концентрациясының салмағын анықтау

0,19-дан 190 мг/дм3 дейін

± 15 %


156.

Суда хлоридтердің концентрациясының салмағын анықтау

10,0 -нан 250 мкг/дм3 дейін

1,4+0,030*Х

Х-өлшенген шама

157.

Хром (VI) және жалпы хром құрамын анықтау

0,025 -тен 25 мг/дм3 дейін

± 30 %


158.

Хром (VI) құрамын анықтау

2 -ден 5 мкг/дм3 дейін

± 30 %


159.

Жалпы хром құрамын анықтау

2 -ден150 мкг/дм3 дейін

± 30 %


160.

Суда майларды анықтау

10 мг/дм3-тан артық емес

± 40 %


161.

Пермагананттың тотығу қабілетін анықтау

1,6 мкг/дм3–тан және одан артық

± 15 %


162.

Суда кремний қос тотығын анықтау

200 мкг/дм3-тан бастап

± 10 %


163.

Суда альфа изомер гексахлорциклогексан концентрациясында салмағын анықтау, C6H6Cl6

0,002-ден 0,05 мкг/дм3 дейін

0,0008+0,17*Х

Х-өлшенген шама

164.

Суда гамма изомер гексахлорциклогексан, концентрациясында салмағын анықтау, C6H6Cl6

0,002-ден 0,05 мкг/дм3 дейін

0,0008+0,18*Х

Х-өлшенген шама

165.

Суда бета изомер гексахлорциклогексан концентрациясында салмағын анықтау, С6Н6Сl6

0,01-ден 0,3 мкг/дм3 дейін

0,0008+0,18*Х

Х-өлшенген шама

166.

Суда фосфордың жалпы концентрациясының салмағын анықтау

0,02 –ден 0,4 мг/дм3 дейін

0,004+0,063*Х

Х-өлшенген шама

167.

Су шиеленісін анықтау

0,4 –тен 20 ммоль/дм3 дейін

± 15 %



Қоршаған ортаны қорғау саласындағы
Қоршаған ортаның жай-күйі мен ластануының негізгі өлшемдері
Атмосфералық ауадағы және өнеркәсіптік шығарындылардағы органикалық және бейорганикалық заттардың концентрациясын өлшеу


168

Атмосфералық ауадағы органикалық заттардың (шекті және күтпеген көмірсутектер, хош иісті қосылыстар және тұрақты хош иісті қосылыстар) массалық шоғырлануын өлшеу

0,0015-тен 0,5 мг/м3 дейін 0,1-2,0 мг/м3

± 20 %

- 20 0C-тан
50 0C дейін

169

Атмосфералық ауадағы бейорганикалық заттардың массалық шоғырлануын өлшеу (қарапайым: металдар және металл емес, күрделі заттар: оксидтер)

0,02 - 3,0 мг/м3

± 20 %

- 20 0C-тан
50 0C дейін

170

Өнеркәсіптік шығарындылардағы зиянды заттардың массалық шоғырлануын өлшеу

0-ден 5000 мг/м3 дейін

± 20 мг/м3

- 20 0C-тан 50 0C дейін

Жер үсті, жер асты, теңіз және сарқынды суларда органикалық және
бейорганикалық заттардың концентрациясын өлшеу

171

Органикалық заттардың (көмірсутектердің), сондай-ақ жер үсті және жер асты суларындағы ластаушы заттардың массалық шоғырлануын өлшеу

10-10-нан 10 5 мг/дм3 дейін

± (3…30) %


172

Жер үсті және жер асты суларындағы бейорганикалық заттардың массалық шоғырлануын өлшеу (металдар мен металл емес

10-10-нан 10 5 мг/дм3 дейін

± (3…30) %


173

Теңіз суларындағы органикалық заттардың және (көмірсутектердің) массалық шоғырлануын өлшеу

10-7-ден 5,0 мг / дм3 дейін

± (3…30) %


174

Теңіз суларындағы бейорганикалық заттардың массалық шоғырлануын өлшеу (металдар мен металл емес)

10-10-нан 10 5 мг/дм3 дейін

± (3…30) %


175

Ағынды сулардағы органикалық заттардың массалық шоғырлануын өлшеу

0,5 *10 – 9 дан 105 мг/дм3 дейін

± (5…30) %


176

Сарқынды сулардағы бейорганикалық заттардың массалық шоғырлануын өлшеу (металдар және металл емес)

0,5 *10 – 9 дан 105 мг/дм3 дейін

± (5…30) %


Топырақтағы және түптік шөгінділердегі органикалық және бейорганикалық заттардың шоғырлануын өлшеу

177

Топырақтағы және түптік шөгінділердегі органикалық заттардың салмақтық концентрациясын өлшеу)

0 - ден 10 5 дейін мг/кг

± 15%


178

Топырақтағы, топырақтағы және түптік шөгінділердегі бейорганикалық заттардың салмақтық концентрациясын өлшеу (металдар мен металл емес) 0-ден

0 - ден 10 5 дейін мг/кг

± 15%


Мұнай және мұнай өнімдері бойынша

Магистральдық құбыр жолы,темір жолы, автомобиль, су көлік түрлерімен тасымалдау үшін (кейін) сақтау және (немесе) тиеу (түсіру) кезінде өзінің сапасы бойынша ұлттық стандартқа сәйкес бірінші өндірілген мұнай мөлшерін өлшеу:




179

тікелей және жанама динамикалық тәсілдері өлшеу брутто

шектеусіз

± 0,25 %


180

тікелей және жанама динамикалық тәсілдері өлшеу нетто

шектеусіз

± 0,35 %


181

ағытылған цистерналардың
(темір жол және автомобиль цистерналарының) таразыларында тартқанда тікелей статикалық тәсілі өлшеу) брутто

шектеусіз

± 0,40 %


182

ағытылған цистерналардың ( темір жол және автомобиль цистерналарының) таразыларында тартқанда тікелей статикалық тәсілі өлшеу) нетто

шектеусіз

± 0,50 %


183

қозғалып келе жатқан ағытылмаған цистерналар мен олардың құрамдарын таразыларда тартқанда тікелей статикалық тәсілі өлшеу брутто

шектеусіз

± 0,50 %


184

қозғалып келе жатқан ағытылмаған цистерналар мен олардың құрамдарын таразыларда тартқанда тікелей статикалық тәсілі өлшеу нетто

шектеусіз

± 0,60 %


185

статикалық өлшеулердің жанама әдісі және гидростатикалық принципке негізделген жанама өлшеу әдісі; мұнайдың нетто массасы

120 т дейін және одан артық

± 0,50 %


120 т дейін

± 0,65 %

186

статикалық өлшеулердің жанама әдісі және гидростатикалық принципке негізделген жанама өлшеу әдісі; мұнайдың брутто массасы

120 т дейін және одан артық

± 0,60 %


120 т дейін

± 0,75 %

187

статикалық өлшеулердің жанама әдісі және гидростатикалық принципке негізделген жанама өлшеу әдісі

200 т және дан артық
200 т дейін

± 0,50 %
± 0,65%



Тұрақты (тұрақсыз*) газ конденсатының салмағын өлшеу




188

ағытылған цистерналардың таразыларында тартқанда статикалық өлшеулердің тікелей әдісі кезінде

шектеусіз

± 0,40 %



қозғалатын ағытылмаған цистерналар мен олардың құрамдарын таразыларда тарту арқылы статистикалық өлшеулердің тікелей әдісі:




189

жалпы салмағы 1000 т дейінгі құрамдар үшін

шектеусіз

± 1,0 %


190

жалпы салмағы 1000 т және одан жоғары құрамдарға арналған;

шектеусіз

± 2,5 %


191

динамикалық өлшеулердің тікелей әдісі

шектеусіз

± 0,25 (± 0,35)


192

динамикалық өлшеулердің жанама әдісі

шектеусіз

± 0,5 (± 0,65)


193

статикалық өлшеулердің жанама әдісі және гидростатикалық принципке негізделген жанама өлшеу әдісі

120 т және одан артық

± 0,5 (± 0,65)


120 т аотық

± 0,65 (± 0,8)

Газ саласы бойынша

194

Контрагенттер кәсіпорындары арасындағы есеп айырысу кезінде газ шығынын өлшеу

105 м3/сағ жоғары (200С және 0,101325 МПа)

± 0,75 %

Ультрадыбыстық, турбиналық, ротациялық және басқа да газ есептегіштері

103-нен 105 м3/сағ дейін (200С және 0,101325 МПа)

± 1,5 %

103 м3/сағ дейін (200С жағдайында және 0,101325 МПа)

± 2,5 %

195

Контрагенттер кәсіпорындары арасында есеп айырысу кезінде газ шығынын анықтау үшін қысымды өлшеу

10 Мпа дейін

± 0,075 %

Газ шығынын 105 м3/сағ артық өлшеу кезінде

196

Контрагенттер кәсіпорындары арасында есеп айырысу кезінде газ шығынын анықтау үшін температураны өлшеу

10 Мпа дейін

± 0,25 %

Газ шығынын 105 м3/сағ артық өлшеу кезінде

197

Контрагенттер кәсіпорындары арасында есеп айырысу кезінде газ шығынын анықтау үшін газ құрамын өлшеу

-40-тан 600С дейін

± 0,30С

Газ шығынын 105 м3/сағ артық өлшеу кезінде

198

Контрагенттер кәсіпорындары арасында есеп айырысу кезінде газ шығынын анықтау үшін газ құрамын өлшеу

-40-тан 600С дейін

± 0,50С

Газ шығынын 105 м3/сағ артық өлшеу кезінде

199

Контрагенттер кәсіпорындары арасында есеп айырысу кезінде газ шығынын анықтау үшін газ құрамын өлшеу

-

Пропан бойынша ОКА 2%-тен артық емес


200

Контрагенттер кәсіпорындары арасында есеп айырысу кезінде газ шығынын анықтау үшін газ тығыздығын өлшеу

1 кг/м3 дейін (200С және 0,101325 МПа )

± 0,15 %


201

Контрагенттер кәсіпорындары арасындағы есеп айырысу кезінде газ мөлшерін есептеу

-

± 0,1 %


Электроэнергетика саласы бойынша

Белсенді электр энергиясының санын есептеу:

шектеусіз, кВт*сағ


* Жақшада көрсетілген мән – жабдықты салу және жаңғырту кезінде қолданылады


коммерциялық есепке алу құралдары үшін:



202

Мемлекетаралық ЭБЖ, кернеуі 500 кВ және одан жоғары ЭБЖ, куаты 50 МВт және одан жоғары генераторларда, куаты 63 МВА және одан жоғары трансформаторда

0,2 %


203

кернеуі 110 – 220 кВ ЭБЖ, куаты 50 МВт дейінгі генераторларда, 10-63 МВА трансформаторда

0,5 %


204

кернеуі 35 – 6 кВ ЭБЖ

1,0 (0,5)* %


205

төмен кернеулі ЭБЖ

2,0 %



электр энергиясын коммерциялық есепке алу аспаптарын қосуға арналған ток және кернеу трансформаторлары үшін:



206

мемлекетаралық ЭБЖ, кернеуі 500 кВ және одан жоғары ЭБЖ, қуаты 50 МВт және одан жоғары генераторларда

0,2 %


207

кернеуі 220 кВ және одан төмен ЭБЖ-да, қуаты 50 МВт дейінгі генераторларда

0,5 %



Реактивті электр энергиясының мөлшерін өлшеу:

шектеусіз, квар*сағ




коммерциялық есепке алу аспаптары үшін



208

мемлекетаралық ЭБЖ, кернеуі 6 кВ және одан жоғары ЭБЖ, қуаты 50 МВт және одан жоғары генераторларда, қуаты 63 МВА және одан жоғары трансформаторларда

2,0 %


209

төмен кернеулі ЭБЖ

4,0 %



электр энергиясын коммерциялық есепке алу аспаптарын қосуға арналған ток және кернеу трансформаторлары үшін:



210

мемлекетаралық ЭБЖ, кернеуі 500 кВ және одан жоғары ЭБЖ, қуаты 50 МВт және одан жоғары генераторларда

0,2 %


211

кернеуі 220 кВ және одан төмен ЭБЖ, қуаты 50 МВт дейінгі генераторларда

0,5 %


      Аббревиатуралардың толық атауы:

      Х - өлшем бірлігінің мәні

      м/с - метр секунд

      0С - цельсий градус

      % - пайыз

      ‰ - промилле

      мм - миллиметр

      см - сантиметр

      м - метр

      с-секунд

      г - грамм

      кг-килограмм

      т - тонна

      г/см3 - грамм бөлінген сантиметр куб

      мг/м3 - миллиграмм бөлінген метр куб

      мкг/м3 - микрограмм бөлінген метр куб

      мкг/мл - микрограмм бөлінген миллилитр

      мг/г - миллиграмм бөлінген грамм

      кг/кг - килограмм бөлінген килограмм

      мкг1 - микрограмм

      мг/дм3 - миллиграмм бөлінген дециметр куб

      мкг/дм3 - микрограмм бөлінген дециметр куб

      мкг/см3-микрограмм бөлінген сантиметр куб

      мкСм/см - микросименс бөлінген сантиметр

      мкЗв/ч - микрозиверт бөлінген сагат

      млн - миллион

      млн-1 - бірінші дәрежелі миллион

      млн3 - миллион куб

      млн4 - миллионның төртінші дәрежесі

      ммоль/дм3-миллимоль бөлінген дециметр куб

      мг / м3 - миллиграмм текше метр

      мг /дм3 - миллиграмм текше дециметр

      мг / кг - миллиграмм килограмм

      м3 - текше метр

      м3/ч - текше метр бөлінген сағат

      V - ағын жылдамдығын өлшеу

      мПа - мега Паскаль

      гПа - гектопаскаль

      кПа - килопаскаль

      рН бірлігі - қышқылдық, сутектілік

      ЭБЖ - электр беру желілері

      кВ - киловольт

      кВт/м2 - киловатт бөлінген шаршы метр

      кВт*сағ – килоВатт*сағат

      МВт - мегаватт

      МВА - мегавольт ампер

      квар*сағ - киловар*сағат

      10 – 10 нан 10 5 мг/дм3 дейін судың немесе басқа еріткіштердің концентрация салмағы бойынша миллиондаған бөліктерге арналған еріген немесе сутегінің құрамдас бөліктерінің санын көрсетеді

      ОКА – орташа квадраттық ауытқу.